Ga naar de inhoud
Marianne Vorthoren, moslim én geregistreerd als donor

'Orgaandonatie mag van de islam'

Marianne Vorthoren, directeur Stichting Platform Islamitische Organisaties Rijnmond
Marianne Vorthoren, directeur Stichting Platform Islamitische Organisaties Rijnmond

Is orgaandonatie halal of haram? Marianne Vorthoren is moslim én geregistreerd als donor. Ze wil anderen graag informeren over het belang van donorregistratie.

‘Op mijn 19e heb ik me met ‘ja’ geregistreerd in het Donorregister. Ik zie orgaandonatie als iets goeds. Na mijn dood doe ik niks meer met mijn organen en ik kan er iemand anders mee helpen, dat vind ik mooi. Sommigen vinden het geen prettig idee dat er in hun lichaam wordt gesneden, maar daar heb ik niet zo’n moeite mee en ik vertrouw erop dat het zorgvuldig gebeurt.’

‘God kan een geschonden lichaam heel maken’

‘In de islam is iemand helpen heel belangrijk, maar veel moslims hebben vraagtekens bij orgaandonatie. Zo zou het lichaam heel begraven moeten worden. Maar God heeft de mens uit niks geschapen, dus als er iets ontbreekt, kan God het ook gemakkelijk heel maken.’

‘Organen doneren aan niet-moslims mag’

‘Een andere vraag die bij veel moslims speelt, is bij wie het orgaan terechtkomt. Met donatie bij leven hebben ze minder moeite: als je een nier afstaat, weet je precies wie die krijgt. Sommige moslims denken bijvoorbeeld dat het verboden zou zijn om te doneren aan niet-moslims. Maar volgens islamitische geleerden maakt geloof bij het redden van een mensenleven geen verschil.’

‘Je wordt niet medeplichtig als je doneert’

‘Of stel dat de ontvanger een crimineel is. Mensen zijn dan bang dat ze als het ware ‘medeplichtig’ worden aan slechte daden. Maar de geleerden zeggen dat iedereen zelf verantwoordelijk is voor zijn daden. God weet precies wie wat op zijn geweten heeft. Dat is dus geen belemmering.’

‘Er staan veel moslims op de wachtlijst’

‘In Rotterdam is bijna de helft van de mensen op de wachtlijst voor een donororgaan van niet-westerse afkomst. Maar slechts een klein percentage van die gemeenschappen is als donor geregistreerd. Dat maakt de kans op een match voor een orgaan heel klein: die kans is namelijk groter bij dezelfde etnische achtergrond. ’

‘Ontvangen en geven gaan samen’

‘Als je mensen vraagt: wil je wel een orgaan ontvangen als jij zelf ziek wordt, dan zeggen ze meestal ja. Zou je dan niet ook bereid moeten zijn je organen af te staan?’

‘Het blijft een heel persoonlijke keuze’

‘Bij Rotterdammers met verschillende culturele achtergronden is er veel onbekendheid. Informatie bereikt hen niet. Bovendien denken ze niet graag na over doodgaan, dat geldt eigenlijk voor iedereen. En als ze daar al over durven nadenken, blijven ze vaak steken bij mogelijke religieuze bezwaren.

'Meer weten over wat islamitische geleerden daarover zeggen, helpt om een bewuste keuze te maken. Het blijft persoonlijk: ook als duidelijk is dat het geloof geen belemmering is, kan iemand ervoor kiezen liever geen donor te zijn.’

‘We nodigen mensen uit voor voorlichting’

‘Het is belangrijk dat ook moslims goed geïnformeerd worden, over de feiten en over de visie van islamitische geleerden. Registratie van je keuze, welke dan ook, is van belang, ook omdat het nabestaanden duidelijkheid geeft.

'Om een groep te bereiken die tot nu toe nauwelijks bereikt werd, doen we mee aan de DonorDialoog in Rotterdam. We nodigen mensen uit voor bijeenkomsten. Getrainde vrijwilligers geven dan uitleg over praktische en religieuze aspecten. Pas als je goed geïnformeerd bent, kun je weloverwogen besluiten. En hopelijk zeggen veel mensen ‘ja’.’