Als cross-over nierdonatie niets oplevert

Als meedoen aan het cross-over programma niks oplevert, zijn er nog een paar mogelijkheden om toch nog direct te doneren.

Een paar keer meedoen aan cross-over heeft de voorkeur

Bij twee derde van de koppels levert deelname aan het cross-over programma geen match op. Ook niet als ze meerdere keren ‘meedraaien’. Is er voor jullie geen match gevonden? Er zijn een paar mogelijkheden om toch nog direct te doneren. Omdat dit niet voor iedere patiënt geschikt is, heeft het de voorkeur om eerst een paar keer mee te doen aan het cross-over programma.

Transplantatie door de bloedgroepbarrière

Transplantatie door de bloedgroepbarrière wordt ook ‘door de bloedgroep heen transplanteren’ of ‘ABO incompatibel transplanteren’ genoemd. Het betekent bijvoorbeeld dat de ontvanger bloedgroep O heeft en de donor bloedgroep A of B. Iemand met bloedgroep O heeft van nature antistoffen tegen bloedgroep A (anti A) en bloedgroep B (anti B). Bij een transplantatie met een nier van een donor met bloedgroep A of B moeten dus bij de ontvanger de antistoffen tegen deze bloedgroep uit het bloed worden gehaald. De resultaten van deze manier van transplanteren zijn heel goed. Wel is een bijzondere voorbehandeling nodig, met tijdelijk meer afweermedicatie. 

Transplantatie bij een positieve kruisproef via desensibilisatie

Als de ontvanger antistoffen heeft tegen het weefsel van de ontvanger, kan soms ‘door de kruisproef heen getransplanteerd’ worden. De ontvanger krijgt dan 1 tot 2 weken voor de transplantatie een speciale behandeling - een desensibilisatieprogramma - waarbij de antistoffen uit het bloed worden verwijderd. Als de kruisproef dan negatief is - en de kans op afstoting dus minder groot - kan de transplantatie toch doorgaan. 
Desensibiliseren is vergelijkbaar met transplantatie door de bloedgroepbarrière, maar is wel een stuk moeilijker. Ook zijn de resultaten minder goed dan bij een normale transplantatie met de nier van een levende donor.  

Soms is dominotransplantatie mogelijk 

Als directe donatie niet kan en ook de mogelijkheden hierboven niets opleveren, is soms dominotransplantatie mogelijk. Jullie kunnen je hier als koppel niet apart voor aanmelden, maar doen ‘gewoon’ mee aan het cross-over programma. Bij dominotransplantatie krijgt jullie ontvanger een nier van een anonieme donor en gaat de nier van jullie donor naar een ontvanger op de wachtlijst. Of naar iemand die wel een donor heeft, maar bij wie directe donatie niet mogelijk is. Dominotransplantatie maakt dus meerdere transplantaties mogelijk. Het gebeurt anoniem.